Kolejność nakładania kosmetyków na twarz – jak ułożyć pielęgnację rano i wieczorem?

Półka pełna dobrych kosmetyków nie wystarczy, jeśli nakładamy je w przypadkowej kolejności. Krem o gęstej, tłustej konsystencji tworzy na skórze warstwę, przez którą lekkie serum nałożone później przenika słabiej. Filtr przeciwsłoneczny przykryty kremem i podkładem rozkłada się nierówno. Dwa mocne składniki aktywne nałożone jeden po drugim mogą podrażnić nawet skórę, która każdy z nich osobno toleruje dobrze. Dobrze ułożona pielęgnacja jest prostsza, niż sugerują wielostopniowe rytuały z mediów społecznościowych, i opiera się na kilku logicznych zasadach.

Dlaczego kolejność kosmetyków ma znaczenie?

Każdy kosmetyk ma określone zadanie i formułę dopasowaną do tego zadania. Toniki i esencje są wodne i mają przygotować skórę na kolejne produkty. Sera zawierają skoncentrowane składniki aktywne w lekkiej bazie, która szybko się wchłania. Kremy łączą wodę z tłuszczami i mają ograniczać ucieczkę wody z naskórka. Olejki i balsamy tworzą najbardziej okluzyjną, czyli zamykającą, warstwę.

Jeśli najpierw nałożymy produkt tłusty, a dopiero na niego wodne serum, to serum trudniej dotrze do skóry, a część zostanie na powierzchni kremu. Drugi powód to komfort. Produkty nakładane w złej kolejności częściej się rolują, czyli zbijają w drobne grudki, a makijaż na takiej bazie gorzej się trzyma. Trzeci powód to bezpieczeństwo skóry. Kolejność i rozdzielenie mocnych składników na różne pory dnia ogranicza podrażnienia.

Jaka jest podstawowa zasada nakładania kosmetyków?

Najprostsza reguła to nakładanie produktów od najrzadszej do najgęstszej konsystencji. W praktyce oznacza to kolejność: płyny i toniki, esencje, sera, emulsje i lekkie kremy, bogatsze kremy, a na końcu olejki. Wyjątkiem jest filtr przeciwsłoneczny, który rano zawsze nakłada się jako ostatni krok pielęgnacji, nawet jeśli ma gęstą konsystencję. Na nim kładzie się dopiero makijaż.

Druga reguła dotyczy składników aktywnych. Produkty, które mają działać na konkretny problem, na przykład przebarwienia, zaskórniki czy zmarszczki, nakłada się bliżej skóry, czyli wcześniej. Produkty, które mają chronić i nawilżać, nakłada się później.

Jak wygląda poranna pielęgnacja krok po kroku?

Rano pielęgnacja ma przede wszystkim chronić skórę przed słońcem, zanieczyszczeniami i utratą wody oraz przygotować ją pod makijaż.

1. Oczyszczanie. Rano wystarczy delikatny żel, pianka lub sama letnia woda przy bardzo suchej skórze. Celem jest usunięcie sebum i resztek kosmetyków z nocy.
2. Tonik. Przywraca skórze komfort po myciu i lekko ją nawilża. Nakłada się go dłońmi lub wacikiem.
3. Serum. Rano dobrze sprawdzają się sera antyoksydacyjne, na przykład z witaminą C, oraz nawilżające z kwasem hialuronowym lub niacynamidem.
4. Krem pod oczy. Wklepuje się go opuszkiem palca serdecznego wzdłuż kości oczodołu.
5. Krem nawilżający. Dobiera się go do typu cery: lżejszy przy cerze tłustej i mieszanej, bogatszy przy suchej.
6. Filtr przeciwsłoneczny. Ostatni krok pielęgnacji, także jesienią i zimą. Nakłada się go w odpowiedniej ilości na twarz, szyję i uszy.

Jeśli krem nawilżający ma już wysoki filtr, a skóra nie potrzebuje dodatkowego nawilżenia, kroki piąty i szósty można połączyć. Trzeba wtedy jednak nałożyć tyle kremu, ile wymaga filtr, a to zwykle więcej, niż nakładamy zwykłego kremu.

Jak wygląda wieczorna pielęgnacja krok po kroku?

Wieczorem skóra się regeneruje, a my nie wychodzimy na słońce. To najlepsza pora na mocniejsze składniki aktywne.

1. Demakijaż. Przy makijażu lub filtrze wodoodpornym najpierw olejek, balsam lub płyn micelarny, który rozpuszcza kosmetyki kolorowe.
2. Mycie. Drugi etap to żel lub pianka, które usuwają resztki pierwszego produktu i zanieczyszczenia. To połączenie nazywa się demakijażem dwuetapowym.
3. Tonik. Tak jak rano.
4. Składnik aktywny. Serum lub krem z retinoidem albo produkt z kwasami. To krok, który wybiera się w zależności od dnia i potrzeb skóry.
5. Krem pod oczy.
6. Krem na noc. Może być bogatszy niż dzienny, z ceramidami, skwalanem lub masłami roślinnymi.
7. Olejek (opcjonalnie). Przy bardzo suchej skórze kilka kropli oleju roślinnego można nałożyć na krem jako ostatnią warstwę.

Wieczorem nie stosuje się filtra, a pielęgnacja może być bogatsza, bo nie musi współgrać z makijażem.

Gdzie w kolejności jest miejsce na serum?

Serum nakłada się po toniku, a przed kremem. Ma lekką konsystencję i zwykle wyższe stężenie składników aktywnych niż krem, więc powinno trafić na skórę wcześniej. Na twarz wystarczy zwykle kilka kropli albo jedna pompka.

Jeśli używasz dwóch serów, najpierw nakładasz to o rzadszej, wodnej konsystencji, a potem gęstsze, żelowe lub mleczne. Inna praktyczna zasada mówi, że wcześniej nakłada się serum o działaniu celowanym, a później serum nawilżające. Przykładowo rano serum z witaminą C trafia na skórę przed serum z kwasem hialuronowym. Nie warto jednak nakładać więcej niż dwóch serów jednocześnie, bo skóra nie zyskuje na tym więcej, a rośnie ryzyko rolowania i podrażnień. Więcej o łączeniu jednego z najpopularniejszych składników piszemy w poradniku o niacynamidzie.

Krem pod oczy przed czy po kremie do twarzy?

Krem pod oczy nakłada się przed kremem do twarzy. Skóra wokół oczu jest cienka, a krem do twarzy ma często bogatszą formułę, zapach lub składniki aktywne w stężeniu, które mogą tę okolicę podrażniać. Jeśli najpierw nałożymy krem pod oczy, a krem do twarzy rozprowadzimy z pominięciem okolic oczu, ograniczymy przenikanie bogatszego produktu w te miejsca.

Krem pod oczy nie jest obowiązkowy. Jeśli krem do twarzy jest łagodny, bezzapachowy i dobrze tolerowany przez okolice oczu, można go stosować także tam.

Gdzie w pielęgnacji są kwasy i retinol?

Kwasy i retinoidy nakłada się wieczorem, na oczyszczoną i suchą skórę, przed kremem. Produkty te złuszczają naskórek i przyspieszają odnowę komórek, przez co skóra staje się bardziej wrażliwa na promieniowanie UV. Dlatego w okresie ich stosowania filtr przeciwsłoneczny rano jest obowiązkowy.

Na początku kuracji nie stosuje się kwasów i retinoidu tego samego wieczoru. Lepszy jest naprzemienny układ, na przykład kwasy jednego wieczoru, retinoid innego, a pomiędzy nimi wieczory samej regeneracji z kremem nawilżającym. Retinoid wprowadza się stopniowo, zaczynając od dwóch–trzech razy w tygodniu. Pierwsze kroki opisujemy w poradniku o kremie z retinolem, a wybór kwasów w poradniku o kwasach na twarz.

Przy bardzo wrażliwej skórze można zastosować tak zwaną metodę kanapkową. Najpierw nakłada się cienką warstwę kremu, potem retinoid, a na koniec znów krem. Działanie retinoidu jest wtedy łagodniejsze.

Gdzie nałożyć filtr przeciwsłoneczny?

Filtr przeciwsłoneczny jest ostatnim krokiem porannej pielęgnacji, przed makijażem. Musi tworzyć równą warstwę na powierzchni skóry, a każdy produkt nałożony na niego i rozcierany może tę warstwę zaburzyć. Dlatego podkład najlepiej nakładać gąbką lub pędzlem ruchem wklepującym, a nie rozcierającym.

Ochrona zależy od ilości. Badania filtrów prowadzi się przy ilości 2 mg kremu na centymetr kwadratowy skóry, co na twarz oznacza mniej więcej łyżeczkę od herbaty z dodatkiem dla szyi. Przy mniejszej warstwie rzeczywista ochrona jest wyraźnie niższa, niż wskazuje liczba SPF na opakowaniu. Przy dłuższym przebywaniu na zewnątrz filtr trzeba odnawiać co około dwie godziny oraz po pływaniu i spoceniu się.

Ile czasu odczekać między kolejnymi kosmetykami?

Większość kosmetyków nie wymaga długich przerw. Wystarczy odczekać, aż poprzednia warstwa przestanie być mokra, co trwa zwykle od kilkudziesięciu sekund do minuty lub dwóch. Dłuższej przerwy wymaga kilka sytuacji.

• Po umyciu twarzy, przed nałożeniem retinoidu, wiele osób odczekuje kilkanaście minut, aż skóra będzie całkowicie sucha, bo na wilgotnej skórze retinoid może mocniej podrażniać.
• Po nałożeniu kremu z filtrem warto odczekać kilka minut przed makijażem, żeby filtr się utrwalił.
• Gęsty krem i krem pod oczy lepiej się wchłaniają, jeśli nie nakłada się ich jeden na drugi od razu.

Odwrotnie jest z produktami nawilżającymi z kwasem hialuronowym czy gliceryną. Te działają dobrze na lekko wilgotną skórę, dlatego serum nawilżające można nałożyć zaraz po toniku.

Jak ułożyć pielęgnację dla różnych typów cery?

Kolejność zostaje ta sama, zmieniają się produkty i liczba kroków.

Typ cery	Rano	Wieczorem
Sucha	łagodne mycie lub woda, tonik, serum nawilżające, bogaty krem, filtr	demakijaż dwuetapowy, serum, krem z ceramidami, olejek
Tłusta i mieszana	żel, tonik, serum z niacynamidem, lekki krem lub żel, filtr o lekkiej formule	demakijaż dwuetapowy, kwasy lub retinoid, lekki krem
Wrażliwa i naczynkowa	woda lub bardzo łagodny preparat, krem łagodzący, filtr mineralny lub dobrze tolerowany	delikatny demakijaż, krem kojący, rzadkie i ostrożne składniki aktywne
Dojrzała	mycie, serum antyoksydacyjne, krem odżywczy, filtr	demakijaż, retinoid, krem odżywczy

Jeśli nie wiesz, do której grupy należy twoja skóra, zacznij od poradnika jak rozpoznać typ cery.

Czy można łączyć składniki aktywne?

Część składników łączy się bez problemu, a część lepiej rozdzielić na różne pory dnia. Najczęściej spotykane zasady:

• Witamina C sprawdza się rano, pod filtr, bo wspiera ochronę przed wolnymi rodnikami.
• Retinoidy stosuje się wieczorem i nie łączy na początku z kwasami tego samego wieczoru.
• Kwasy AHA i BHA stosuje się wieczorem, zwykle kilka razy w tygodniu, a nie codziennie.
• Niacynamid dobrze łączy się z większością składników, w tym z retinoidami i składnikami nawilżającymi.
• Składniki nawilżające i łagodzące, takie jak kwas hialuronowy, pantenol czy ceramidy, można stosować rano i wieczorem w połączeniu z niemal każdym produktem.

Gdy skóra piecze, łuszczy się lub czerwienieje, trzeba ograniczyć liczbę aktywnych produktów i na kilka dni wrócić do prostej pielęgnacji regenerującej.

Ile kroków pielęgnacji naprawdę potrzeba?

Podstawą są trzy kroki: oczyszczanie, nawilżanie i ochrona przeciwsłoneczna. Wszystko inne to dodatki dobierane do potrzeb skóry. Rozbudowana pielęgnacja z kilkunastoma produktami nie jest skuteczniejsza, jeśli kosmetyki się powtarzają lub wzajemnie podrażniają. Przy cerze wrażliwej i alergicznej mniej produktów to mniejsze ryzyko reakcji i łatwiejsze ustalenie, co szkodzi.

Nowe kosmetyki warto wprowadzać pojedynczo, co tydzień lub dwa, i obserwować skórę. Przy dwóch nowych produktach naraz trudno ustalić, który z nich wywołał podrażnienie lub wysyp.

Jakie błędy popełniamy najczęściej?

• Krem pod serum. Lekkie serum nałożone na gęsty krem działa słabiej i częściej się roluje.
• Filtr pod kremem nawilżającym. Krem rozcierany na filtrze zmniejsza równomierność ochrony.
• Za mało filtra. Cienka warstwa daje ochronę dużo niższą niż deklarowana.
• Kwasy i retinoid jednego wieczoru na początku kuracji, co szybko podrażnia barierę skóry.
• Pomijanie demakijażu dwuetapowego przy wodoodpornych kosmetykach, przez co resztki filtra i makijażu zostają w porach.
• Zbyt wiele nowych produktów naraz, przez które trudno ocenić reakcję skóry.

Jeśli zaskórniki i niedokładne oczyszczanie są twoim problemem, przydatny będzie poradnik o zaskórnikach na nosie.

Czy kolejność zmienia się zimą?

Kolejność pozostaje taka sama, ale zimą zwykle zmieniają się produkty. Mróz, wiatr i suche powietrze z ogrzewania osłabiają barierę hydrolipidową skóry. Lekki żel dobrze sprawdzający się latem bywa zimą za słaby, więc warto go zastąpić kremem z ceramidami lub masłem shea. Przed wyjściem na mróz lepiej nałożyć krem ochronny zamiast lekkiej emulsji. Filtr przeciwsłoneczny nadal jest potrzebny, bo promieniowanie UVA dociera do skóry także w pochmurne dni. Więcej praktycznych wskazówek znajdziesz w poradniku jak pielęgnować skórę twarzy zimą.

Źródła: zalecenia American Academy of Dermatology dotyczące codziennej pielęgnacji i ochrony przeciwsłonecznej, norma ISO 24444 dotycząca oznaczania SPF, materiały edukacyjne towarzystw dermatologicznych.